Czy warto wydziedziczyć siostrę?
 Oceń wpis
   

Na dyżur pomocy prawnej, którą świadczą w moim mieście na rzecz ludzi  życiowo nieporadnych członkowie ZPP zgłosił się pan Józef K. przedstawiając następujący problem:

Niedawno zmarła moja żona, nie mieliśmy dzieci, mam brata i siostrę. Z siostrą nie utrzymuję żadnych kontaktów, mam do niej żal, bo w ogóle nie interesowała się naszymi rodzicami i nie pomagała im w chorobie. Obawiam się, że mój majątek mogłaby odziedziczyć moja siostra, względnie jej dzieci, pragnę wydziedziczyć siostrę, bo nie zasługuje na spadek. Chciałbym  siostrę wydziedziczyć, a swój dom przepisać na brata.

Na powyższe pytanie padła następująca odpowiedź:

Stosownie do treści art. 931 i art. 932  kodeksu cywilnego w pierwszej kolejności powołani są do spadku dzieci spadkodawcy, a gdy nie ma dzieci – w dalszej kolejności - małżonek i rodzice, gdy nie ma rodziców, ani małżonka – spadek  dziedziczy rodzeństwo. Wobec tego, że nie żyją rodzice pana Józefa , ani jego żona, zaś małżonkowie nie mieli dzieci – spadek po nim przypada jego  rodzeństwu. W związku z tym brat i siostra pana Józefa , jako krewni w linii bocznej dziedziczą spadek po połowie. Jeżeli jedno z rodzeństwa nie dożyje otwarcia spadku udział, który by mu przypadał  przypada jego dzieciom lub wnukom, tzw. zstępnym. Pan Józef słusznie  obawia się, że po jego śmierci spadek przypadnie po połowie bratu i siostrze, względnie dzieciom siostry, jeżeli ona nie dożyje otwarcia spadku.

Jednakże pomysł, aby siostrę wydziedziczyć nie jest najlepszym rozwiązaniem.Pan Józef  może bowiem sporządzić testament, w którym jako jedynego spadkobiercę wskaże swojego brata. Wówczas po śmierci spadkodawcy cały spadek otrzyma  jego brat. Siostra spadkobiercy i jej zstępni nie otrzymają schedy. Siostra czytelnika nie otrzyma również żadnej spłaty. Takowa spłata ( zachowek ) przysługuje zstępnym ( dzieciom lub  wnukom ) lub rodzicom spadkodawcy. Zachowek nie przysługuje  innym krewnym spadkodawcy, nawet najbliższym krewnym w linii bocznej, więc siostra czytelnika nie otrzyma spłaty, zatem oświadczenie o wydziedziczeniu nie jest potrzebne, a może ono  być przyczyną komplikacji. Spadkobierca wydziedziczony w testamencie, któremu już z innych przyczyn nie służy roszczenie o zachowek, może w celu ochrony innego interesu prawnego - żądać ustalenia, że wydziedziczenie jest bezpodstawne ( wyrok Sądu Najwyższego  I CR 873/74).

Ubocznie dodaję, że aby wydziedziczenie było skuteczne  osoba uprawniona do zachowku musiałaby zachować się  w sposób szczególnie naganny t.j. wbrew woli spadkodawcy  uporczywie postępować w sposób sprzeczny z  zasadami  współżycia społecznego, dopuścić się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci,  uporczywie nie dopełniać względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych  ( art. 1008 k.c.).  

Komentarze (0)
Obliczenie udziałów w spadku
 Oceń wpis
   

 Jak wynika z mojego doświadczenia osoby dorosłe, nawet posiadające wyższe wykształcenie mają problem z podstawowymi działaniami na ułamkach, a więc w ramach niniejszego artykułu zapraszam wszystkich Czytelników do wspólnych ćwiczeń z algebry.

Zgodnie z treścią art. 931 kc., w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek, dziedziczą oni w częściach równych, z tym jednak zastrzeżeniem, iż część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.

Jeżeli spadek dziedziczy matka i jedno, dwoje lub troje dzieci podział spadku jest prosty. Każdy spadkobierca dziedziczy wówczas 1/2, 1/3 lub 1/4 spadku.

Trochę trudniej obliczyć wartość udziałów w spadku jeżeli pozostała matka i pięcięcioro dzieci, a matka była w chwili śmierci męża współwłaścicielką nieruchomości.

Udział matki w spadku będzie wynosił więc ¼ z połowy nieruchomości, która wchodzi w skład spadku,  czyli 1/8 z całości ( ¼ : 2 =e   ¼  x ½  = 1/8 ). Pamiętajmy, że matka jako współwłaścicielka nieruchomości posiada już ½ nieruchomości.

Dzieciom spadkodawcy przysługują ¾ z połowy nieruchomości, ponieważ matce  zgodnie z ustaleniami powyżej przysługuje już ¼. Innymi słowy dzieciom przysługują łącznie 3/8, bo tyle pozostało z całości ( matka posiadała przed śmiercią ojca 4/8 i do tego w wyniku spadkobrania nabyła dodatkowo 1/8 łącznie posiada więc 5/8).

Reszta udziału, a więc 3/8 przypadają do podziału na piątkę dzieci w częściach równych. Wobec tego 3/8 dzielimy na pięć równych części ( 3/8 : 5 = 3/8 x 1/5 = 3/40 ).

Wobec powyższego, zgodnie z wiedzą matematyczną jak i prawniczą należy  udzielić następującej odpowiedzi:  udział każdego z piątki  rodzeństwa w przedmiotowej nieruchomości będzie wynosił 3/40, udział zaś matki 25/40, co łącznie po odpowiednich zabiegach matematycznych mnożenia i dodawania złoży się na jedną całość ( 3/40 x 5 = 15/40;   15/40 + 25/40 = 40/40 = 1 ).

 

 

 

 

 

Komentarze (0)
Dziedziczenie najmu lokali
 Oceń wpis
   

 

Zgodnie z treścią art. 691 § 1 kc w razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych, oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą. Osoby te wstępują w stosunek najmu jeżeli stale zamieszkiwały z najemcą do chwili jego śmierci. O wykładni pojęcia „ stałego zamieszkiwania” od tej zasady  pisałem w poprzednim blogu.

A więc osoby uprawnione to:

małżonek nie będący współnajemcą lokalu, ( jeżeli umowa najmu była zawarta z obojga małżonkami wystąpienie z wnioskiem jest bezprzedmiotowe, ponieważ małżonek, który pozostał przy życiu jest w dalszym ciągu najemcą, co wynika z treści par.5 art. 691 k.c.),

dzieci najemcy, chodzi tu wyłącznie o krewnych w linii prostej, nie dziedziczą dzieci pochodzące z rodziny zastępczej, jeżeli w chwili śmierci najemcy były już pełnoletnie,

pasierb, jeżeli w mieszkaniu pozostało dziecko współmałżonka najemcy, dziedziczy ono na równych prawach jak dziecko najemcy,

osoby alimentowane mogą to być osoby z kręgu najbliższej rodziny np. rodzice najemcy, którzy nie wchodza w krąg osób uprawnionych z par. 691 k.c.,

osoby pozostające we wspólnym pożyciu -  klasycznym przykładem jest konkubinat, czyli pozostawanie we wspólnocie domowej, duchowej, gospodarczej i fizycznej, mężczyzny i kobiety.

Wśród prawników nie ma zgodności co do kwestii, czy przez „wspólne pożycie” należy rozumieć wyłącznie konkubinat. Za taką wykładnią wypowiedział się Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 20.11.2009 sygn. III CZP/99/2009, w której podał, że faktyczne wspólne pożycie, w rozumieniu art. 691 § 1 k.c., oznacza więź łączącą dwie osoby pozostające w takich relacjach jak małżonkowie. Oddalone zostało powództwo brata najemczyni, chociaż rodzeństwo zamieszkiwało ze sobą od 1985 roku.

Innego zdania jest np.Teresa Ciepła która w komentarzu do k.c. ( Lex Polonica Maxima) podała, że przez „faktyczne pożycie z najemcą” w rozumieniu art. 691 należy rozumieć pozostawanie we wspólnocie domowej, duchowej, gospodarczej i fizycznej, przy czym utrzymywanie współżycia fizycznego nie jest warunkiem koniecznym.

Niestety w orzecznictwie sądowe utrwalił się kierunek do bardzo ścisłej interpretacji art., 691 par.1 k.c. np. w uchwale z dn. 21.03.2002 r. III CZP 26/2002 S.N. uznał że wnuk zmarłego najemcy nie należy do osób wymienionych w art. 691 § 1 kc także wtedy, gdy łączyła go z najemcą więź gospodarcza i uczuciowe.

Komentarze (0)
Najem mieszkania w spadku
 Oceń wpis
   

 

Zgodnie z treścią art. 691 par. 1 kodeksu cywilnego  w razie śmierci najemcy lokalu mieszkalnego w stosunek najmu lokalu wstępują: małżonek niebędący współnajemcą lokalu, dzieci najemcy i jego współmałżonka, inne osoby, wobec których najemca był obowiązany do świadczeń alimentacyjnych, oraz osoba, która pozostawała faktycznie we wspólnym pożyciu z najemcą Nie każde dziecko najemcy posiada jednak to uprawnienie. Art. 692 par.2 k.c. stanowi że osoby w/w wymienione mają prawo do lokalu tylko wówczas, jeżeli stale zamieszkiwały z najemcą do chwili jego śmierci. Jest to zasada, od której zachodzą wyjątki.

Czasowe - uzasadnione określonymi przyczynami - przebywanie poza miejscem stałego miejsca zamieszkania, spowodowane np. wyjazdem za granicę do pracy - nie oznacza, by najemca przestał mieszkać w swoim  lokalu (wyrok S.N. I CKN 1179/98). 

Uprawnienie do wstąpienia w stosunek najmu nie ulega przedawnieniu ( wyrok S.N. I CKN 527/2000), osoba uprawniona  może więc uregulować swój status najemcy po powrocie do kraju.

Osoba odbywająca karę pozbawienia wolności nie tylko nie traci prawa do wstąpienia w stosunek najmu, ale ma szansę ubiegania  się o dodatek mieszkaniowy,  na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych -Dz. U. 2001 r. Nr 71 poz. 734 ze zm., vide  wyrok WSA IV SA/GL/661/.

Komentarze (0)
Najnowsze wpisy
2017-11-12 06:46 500+dla rodziny zastępczej
2017-10-25 08:21 Przekazanie gospodarstwa rolnego nie jest darowizną
2017-09-12 16:46 Zrzeczenie się dziedziczenia
2017-09-06 19:38 Alimenty dla ojczyma
2017-09-05 10:24 Byłem w Korei
Najnowsze komentarze
2017-10-06 00:03
Uparty optymista.:
Klienci b.PZU i obiecane im renty
Jest wyjscie z tej sytuacji.Niektore umowy zawierają klauzurę o możliwości wystąpienia do PZU[...]
2017-04-05 11:39
Wkurzony pomocnik dz:
Klienci b.PZU i obiecane im renty
Tą sprawą powinien zająć się sejm.Takich ludzi jest dużo a PZU Zycie robi sobie z nich[...]
2017-02-18 15:27
Realista:
Błąd urzędnika ZUS
Z tą mafią zus-owsko Sądową należy walczyć nigdy nie można pozostawić sprawy bez doprowadzenia[...]
O mnie
Świętosław Fortuna
Prawo często odbiega od życia. Świętosław Fortuna, radca prawny Kalisz woj. wielkopolskie