Suma pieniężna wypłacona przez ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia majątkowego nie może być wyższa od poniesionej szkody ( art. 824 par. 1 k.c.). W związku z tym nie budzi zastrzeżeń stanowisko ubezpieczycieli co do pomniejszenia odszkodowania o ustalony w obliczeniu podatek VAT, jeżeli poszkodowany posiada szansę odliczyć sobie kwotę tej daniny w ramach rozliczenia prowadzonej działalności gospodarczej. Zastrzeżenia budzi jednak praktyka ubezpieczeniowa polegająca na częściowej odmowie wypłaty odszkodowania o policzony podatek VAT w sytuacji gdy ubezpieczony nie prowadzi działalności gospodarczej i nie posiada jakiejkolwiek możliwości odliczenia sobie tego podatku.
W ubezpieczeniu AC stosowana jest – w zależności od wyboru poszkodowanego likwidacja szkody w trybie serwisowym albo bezgotówkowym, klient oddaje pojazd do naprawy w tzw. serwisie i nie dotyczy go rozliczenie naprawy, które dokonywane jest pomiędzy warsztatem, a ubezpieczycielem. Druga metoda tzw. kosztorysowa polega na wypłacie odszkodowania w wysokości ustalonej przez ubezpieczyciela na podstawie protokołu oględzin i komputerowych programów typu Audatex lub inne. Trzeci sposób dotyczy wypłaty odszkodowania na podstawie przedstawionych przez poszkodowanego rachunków. Stosowane przez ubezpieczycieli ogólne warunki ubezpieczeń zawierały postanowienie że wysokość odszkodowania za szkodę ustaloną wg drugiej opisanej wyżej metody ( kosztorysowej ) nie zawiera podatku VAT.
Powyższa praktyka nie znalazła potwierdzenia w orzecznictwie sądowym. Istota odszkodowania kosztorysowego polega na tym, że strony wyraziły zgodę, aby wypłata odszkodowania nastąpiła bez względu na to, czy samochód zostanie naprawiony. Innymi słowy poszkodowany może pojazd wstawić do garażu i w ogóle go nie naprawiać albo go po prostu sprzedać, bez przeprowadzenia remontu. Różnicowanie odszkodowania w zależności od tego czy poszkodowany pojazd naprawił albo w ogóle go nie naprawiał - pozostaje w sprzeczności z zasadą pełnego odszkodowania wynikającą z art. 363 par. 2 kodeksu cywilnego, w związku z art. 361 par.2 k.c. oraz z art. 3 ust.1 pkt. 1 ustawy z dnia 5.07.2001 r. o cenach. Zatem odszkodowanie kosztorysowe powinno zawierać również podatek VAT ( vide uchwały Sądu Najwyższego III CZP 68/01, oraz III CZP 150/06).
Opisana praktyka ubezpieczeniowa otrzymała wysoce negatywną ocenę Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Warszawie, czego efektem było wpisanie postanowień ogólnych warunków ubezpieczenia zawierających wyłączenie podatku VAT, do rejestru klauzuli abuzywnych, czyli niedozwolonych. Rejestr ten prowadzi Prezes UPKiK, rejestr jest jawny i dostępny w Internecie na stronie Urzędu ( klauzule nr 1265, 2001, 2012).
W uchwale z dnia 13.07.2006 r. sygn. III CZP 3/06 Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że stosowanie postanowień wzorców umów o treści tożsamej z treścią postanowień uznanych za niedozwolone iznonr 1265ść, wpisanych do w/w rejestru może być uznane w stosunku do innego przedsiębiorcy za praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów. Jako podstawę tego pogląd Sąd Najwyższy wskazał art. 23 a ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów. Pomimo tego że powyższe klauzule abuzywne dotyczą Uniqi – nr 1265, Compensy - nr 2001 i Concordii – nr 2012, nie zachodzą przeszkody prawne do powołania się na nie w stosunku do innych ubezpieczycieli.
Nieuzasadniony uszczerbek materialny ubezpieczonego wynosi 23% wartości szkody, zatem w przypadku uporczywej odmowy ubezpieczyciela, poszkodowany powinien dochodzić wyrównania szkody na drodze procesu sądowego.
Ponadto poszkodowany może zawiadomić o niedozwolonych praktykach ubezpieczyciela Rzecznika Ubezpieczonych oraz Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, co – z uwagi na interes społeczny – byłoby bardzo wskazane.
Copyright © Money.pl